Pad industrijske proizvodnje u svim ključnim sektorima
U oblasti vađenja ruda i kamena proizvodnja je smanjena za 14,3 odsto, dok je u prerađivačkoj industriji zabilježen pad 8,2 odsto, a sektor proizvodnje i snabdijevanja električnom energijom, gasom, parom i klimatizacije bilježi pad od 1,3 odsto.
“Negativna kretanja prate i tržište rada. Broj zaposlenih u industriji u prvih pet mjeseci ove godine manji je za 3,3 odsto u odnosu na isti period prošle godine. Najveće smanjenje broja zaposlenih zabilježeno je u oblasti vađenja ruda i kamena, gdje je broj radnika manji za 8,2 odsto, dok je u prerađivačkoj industriji zaposlenost smanjena za 3,1 odsto”, navodi se u podacima Privredne komore RS.
Dodaju da je pad broja zaposlenih evidentiran i u sektoru proizvodnje i snabdijevanja električnom energijom, gasom, parom i klimatizacije.
Podaci pokazuju da se industrija Republike Srpske i dalje suočava sa usporavanjem proizvodnje i padom zaposlenosti, pri čemu je prerađivačka industrija među najpogođenijim granama.
Negativni trendovi potvrđeni i kroz BDP
Negativna kretanja potvrđuju i podaci o bruto domaćem proizvodu. Industrijska proizvodnja bilježila je negativan realni rast BDP-a tokom sva četiri prošlogodišnja tromjesečja, i to od -3,7 odsto, -1,8 odsto, -1,9 odsto i -3,4 odsto.
Još izraženiji pad zabilježen je u prerađivačkoj industriji, gdje je procijenjeni realni BDP po tromjesečjima iznosio -7,6 odsto, -2,2 odsto, -2,0 odsto i -5,4 odsto, što potvrđuje da je riječ o sektoru koji je pod najvećim pritiskom.
Račić: Oporavak zavisi od tržišta zapadne Evrope
Goran Račić, predsjednik Privredne komore Republike Srpske, rekao je za “Nezavisne novine” da oporavak prerađivačke industrije nije evidentan još od 2021. godine.
“Naša prerađivačka industrija već nekoliko godina bilježi pad, a glavni razlog za to je ekonomska kriza na tržištu zapadne Evrope. Budući da je Republika Srpska u velikoj mjeri orijentisana na izvoz, negativna kretanja na tim tržištima direktno utiču i na domaću privredu “, rekao je Račić.
Dodao je da je posebno zabrinjavajući pad u prerađivačkoj industriji, koji iznosi oko osam odsto, te da značajan pad bilježe i tekstilna i obućarska industrija.
“Dok se ne stabilizuje ekonomska situacija u zemljama zapadne Evrope, teško je očekivati značajniji oporavak naše industrije”, istakao je Račić.
Poslodavci upozoravaju na rast troškova i višestruke krize
Zoran Škrebić, predsjednik Unije poslodavaca Republike Srpske, ranije je za “Nezavisne novine” rekao da su poslodavci na ovakav razvoj događaja upozoravali još od 2020. godine.
“Poklopilo se više faktora koji su negativno uticali na kompletnu industrijsku proizvodnju. Prva je pogođena prerađivačka industrija. Od 2020. godine imali smo četiri velike krize – pandemiju virusa korona, energetsku krizu, zatim inflatornu krizu koja je pogodila cijelu Evropu, te ratnu krizu koja je usporila lance snabdijevanja i ponovo pokrenula energetsku krizu koja i danas traje”, rekao je Škrebić.
Kako je naveo, dodatni problem predstavlja rast troškova rada.
“Upozoravali smo da će, ukoliko rast plata sustigne inflaciju, a inflacija bude veća od rasta produktivnosti, domaća privreda postati nekonkurentna, što će industriju dovesti u ozbiljne probleme”, zaključio je Škrebić.
