Državama je ostavljen prelazni rok od 90 dana, uz mogućnost dodatnog produženja, tokom kojeg se može zadržati klasično pečatiranje pasoša umjesto pune biometrijske registracije.
Šta EES sistem znači za građane BiH
EES je digitalni sistem EU koji uvodi elektronsku evidenciju ulaska i izlaska državljana trećih zemalja, među kojima su i građani Bosne i Hercegovine. Umjesto pečata u pasošu, na granici se evidentiraju podaci iz putne isprave, fotografija lica i otisci prstiju, a sistem automatski računa dozvoljeni boravak u šengenskom prostoru, pravilo 90 dana u periodu od 180 dana.
Za građane Bosne i Hercegovine koji putuju u zemlje šengenskog prostora (na primjer Hrvatsku, Njemačku, Austriju ili Francusku), EES znači sljedeće:
Registracija podataka pri prvom prelasku granice – umjesto pečata u pasošu, granična policija ubacuje osnovne podatke iz pasoša u elektronsku bazu.
Biometrijska provjera – snimaju se digitalna fotografija lica i otisci prstiju putnika starijih od 12 godina. Ove informacije se pohranjuju u sistem i koriste se kasnije za identifikaciju.
Automatsko praćenje boravka – EES prati koliko dugo neko boravi u šengenskom prostoru kako bi se spriječilo prekoračenje dozvoljenih 90 dana u bilo kojem 180-dnevnom periodu.
Važno je da se lice putnika skenira pri svakom prelasku granice, dakle pri svakom ulasku i izlasku iz šengenskog prostora. Sistem svaki put upoređuje novi snimak lica sa ranije pohranjenim biometrijskim zapisom kako bi potvrdio identitet. Otisci prstiju se uzimaju pri prvoj registraciji, a kasnije po potrebi, dok je fotografija lica redovna kontrolna tačka na svakom prelazu.
Zbog toga je EU omogućila fleksibilniju primjenu, pa će tokom prelaznog perioda pojedini aerodromi i kopneni prelazi privremeno koristiti kombinovani model, dio putnika kroz EES, dio kroz klasičnu kontrolu. Kao primjer ranijih problema navodi se i aerodrom u Lisabonu, gdje je primjena sistema ranije bila zaustavljena na više mjeseci zbog tehničkih i organizacionih zastoja.
